Online Dolandırıcılık ve Sahte Ürün: Korunma Yolları ve Yasal Süreç
Sosyal medya pazarları, ikinci el platformlar ve arama sonuçlarındaki sahte mağazalar; hem ürün hem ödeme açısından risk üretir. Olayın ardından ilk saatlerde yapılan doğru hamleler, paranızın dönmesi ve failin tespiti açısından belirleyicidir.
Ödeme yapıldı, ürün gelmedi: ilk 3 hamle
- Bankanıza hemen başvurun: Kartla ödemede ters ibraz (chargeback) sürecini başlatın; ödeme ekran görüntüsü, mesajlaşma ve ilan bağlantısını kanıt olarak verin.
- Kanıt arşivini kurun: İlan sayfası, satıcı profili, iletişim ekran görüntüleri, ödeme dekontu ve kargo takip bağlantısını tek klasörde toplayın.
- Suç duyurusu yapın: Bilişim suçları savcılığına ya da en yakın cumhuriyet savcılığına şikayet başvurusu yapın; başvuru numarasını saklayın.
Gelen ürün sahte çıktı: platform bildirimi
Ürün orijinalini taklit ediyorsa satıcıya iade talebiyle yazılı bildirim yapın ve platforma sahte ürün raporu gönderin. Büyük pazaryerlerinde orijinallik taahhüdü programları vardır; kapsamdaysanız otomatik iade süreci işletilir. Sahte ürünün ambalajını, barkodunu ve seri numarasını fotoğraflayın; markanın resmi destek kanalından orijinallik değerlendirmesi istediğiniz ekran görüntüsünü de kanıt listenize ekleyin.
Korunma pratikleri
- Ödemeyi 3D Secure ile yapın; havale isteyen ilanlardan uzak durun.
- Satıcı puanını ve geçmiş değerlendirmelerini okuyun; yeni açılan hesaplarda yüksek indirim, sık bir tehlike işaretidir.
- Etiket fiyatının piyasa değerinin çok altında olduğu "kampanya" ilanlarında önce satıcıyı doğrulayın.
- Kart bilgisi isteyen sahte ödeme sayfalarına karşı URL ve sertifikayı kontrol edin.
Yasal süreç
Dolandırıcılık suçunun soruşturması savcılık eliyle yürütülür; sizin dosyanız kanıt listesiyle güçlenir. Kaybettiğiniz tutar güncel hakem heyeti limiti içindeyse ve uyuşmazlık tüketici ilişkisi kapsamındaysa hakem heyeti yolu da kullanılabilir; ancak dolandırıcılık iddiası içeren dosyalarda savcılık başvurusu ayrı ve bağımsız olarak yapılmalıdır. Portalımıza yazacağınız kayıt, aynı satıcıya karşı birden çok tüketicinin deneyimini görünür kılar; kümeleşen kayıtlar, platformların ve yetkililerin dikkatini daha hızlı çeker.
Havaleyle ödeme yaptım, paranın geri dönmesi mümkün mü?
Kartla ödemeden daha zordur ama imkânsız değildir. Hemen bankanıza bildirin, karşı hesabı bloke talep edin ve savcılığa suç duyurusunda bulunun; soruşturma sürecinde hesap bloklaması istenebilir.
Sahte ürün raporunu platforma vermek yeterli mi?
Platform raporu satıcıyı denetleme ve iade mekanizmalarını işletme açısından önemlidir; ancak yasal haklarınız için satıcıya yazılı bildirim ve gerektiğinde savcılık başvurusunu ayrıca yapın.
Şüpheli bağlantıya kart bilgimi girdim, ne yapmalıyım?
Kartı hemen bankadan iptal ettirin, şifrelerinizi değiştirin ve cihazınızı güncel güvenlik yazılımıyla taratın. Olağandışı hareketler için banka bildirimlerinizi açın.